Budd-daliadau Lles Ar ôl Profedigaeth

Os bydd eich partner, plentyn dibynnol, person nad yw'n ddibynnol, neu berson ag anabledd difrifol yr oeddech chi'n gofalu amdano yn marw ac roedden nhw'n rhan o'ch uned budd-daliadau estynedig o fewn Credyd Cynhwysol, mae hawddfraint profedigaeth yn berthnasol i roi amser i chi addasu. Bydd eich Credyd Cynhwysol yn parhau i gael ei gyfrifo gan ddefnyddio'r un hawl uchaf am weddill y cyfnod asesu y digwyddodd y farwolaeth ynddo, ynghyd â'r ddau gyfnod asesu llawn canlynol. Mae hyn yn golygu na fydd eich dyfarniad yn lleihau ar unwaith, er bod amgylchiadau eich cartref wedi newid. Fodd bynnag, bydd unrhyw golled incwm gan eich partner yn cael ei hystyried. Mewn rhai achosion, gall hyn olygu bod eich taliad Credyd Cynhwysol yn cynyddu mewn gwirionedd yn ystod cyfnod yr hawddfraint.

Os oeddech chi'n derbyn Lwfans Gofalwr pan fu farw'r person yr oeddech chi'n gofalu amdano, gall eich taliadau barhau am gyfnod cyfyngedig. Fel arfer, bydd Lwfans Gofalwr yn parhau am 8 wythnos o'r dydd Sul yn dilyn marwolaeth y person. Os bu farw ar ddydd Sul, mae'n parhau am 8 wythnos o'r dyddiad hwnnw.

Cyfrifir Budd-dal Tai yn seiliedig ar gyfansoddiad, incwm a chyfalaf eich aelwyd. Os bydd rhywun yn eich aelwyd yn marw, efallai y bydd angen ailasesu eich Budd-dal Tai i adlewyrchu'r newid yn aelodau'r aelwyd, yn ogystal ag unrhyw newidiadau canlyniadol i incwm neu gyfalaf. Mewn rhai amgylchiadau, gall y newid olygu na allwch barhau i gael Budd-dal Tai ac efallai y bydd angen hawliad newydd am Gredyd Cynhwysol yn lle hynny, yn dibynnu ar eich sefyllfa ac a ydych chi o oedran gweithio.

Os oeddech chi'n hawlio Credyd Pensiwn fel cwpl a bod eich partner wedi marw, bydd eich hawl yn newid. Bydd eich hawl yn cael ei hailasesu o gyfradd cwpl i gyfradd person sengl. Er bod y symiau'n wahanol, efallai y byddwch chi'n dal i fod yn gymwys i gael Credyd Pensiwn fel person sengl yn dibynnu ar eich incwm a'ch cynilion. Bydd eich hawl yn cael ei hailgyfrifo yn seiliedig ar eich amgylchiadau unigol, gan gynnwys unrhyw newidiadau i incwm, cyfalaf, neu fudd-daliadau eraill. Os oedd eich partner yn derbyn Pensiwn y Wladwriaeth, efallai y byddwch chi'n gallu etifeddu rhan o'u Pensiwn y Wladwriaeth ychwanegol neu daliad gwarchodedig, yn dibynnu ar eu cofnod Yswiriant Gwladol a phryd y cyrhaeddon nhw oedran Pensiwn y Wladwriaeth.

Caiff Cymorth Treth y Cyngor ei asesu yn seiliedig ar gyfansoddiad eich aelwyd, incwm a chyfalaf. Os bydd rhywun yn eich aelwyd yn marw, efallai y bydd angen ailasesu eich hawl i adlewyrchu'r newid yn nifer y bobl sy'n byw yn yr eiddo, yn ogystal ag unrhyw newidiadau i incwm neu gyfalaf. Os cawsoch eich asesu'n flaenorol fel rhan o gwpl, fel arfer bydd yr hawliad yn cael ei ailasesu fel hawliad person sengl. Gall hyn hefyd roi hawl i chi gael gostyngiad person sengl o 25% ar eich bil Treth y Cyngor, yn dibynnu ar bwy sy'n aros yn yr eiddo.

Telir ESA Arddull Newydd i chi fel unigolyn yn seiliedig ar eich cyfraniadau Yswiriant Gwladol eich hun. Os bydd eich partner yn marw, ni fydd eich hawl yn cael ei heffeithio a bydd eich taliadau'n parhau fel arfer. Os mai'r person a fu farw oedd yr hawlydd ESA, bydd eu hawliad yn dod i ben. Gellir hawlio unrhyw ESA sy'n ddyledus hyd at ddyddiad y farwolaeth fel rhan o'r ystâd.

Telir Lwfans Ceisio Gwaith (Seiliedig ar Gyfraniadau) i chi fel unigolyn yn seiliedig ar eich cyfraniadau Yswiriant Gwladol eich hun. Os bydd eich partner yn marw, ni fydd eich hawl yn cael ei heffeithio a bydd eich taliadau'n parhau fel arfer. Os mai'r person a fu farw oedd yr hawlydd JSA, bydd eu hawliad yn dod i ben. Gellir hawlio unrhyw JSA sy'n ddyledus hyd at ddyddiad y farwolaeth fel rhan o'r ystâd.

Os yw plentyn rydych chi'n hawlio Budd-dal Plant ar ei gyfer wedi marw, neu os yw'r person sy'n hawlio Budd-dal Plant wedi marw, bydd angen i chi hysbysu CThEM. Os bydd plentyn yn marw, bydd budd-dal plant fel arfer yn parhau am 8 wythnos neu tan y dydd Llun yn dilyn ei ben-blwydd yn 20 oed os yw'n gynharach. Os yw'r hawlydd wedi marw, gall person cymwys arall wneud hawliad newydd. Os ydych chi bellach yn gyfrifol am blant ar ôl i'r hawlydd farw, mae gwneud hawliad newydd yn bwysig gan fod Budd-dal Plant hefyd yn darparu credydau Yswiriant Gwladol. Pwysig: Os mai'ch partner oedd yr un oedd yn hawlio Budd-dal Plant ac maen nhw wedi marw, bydd angen i chi gael Budd-dal Plant wedi'i drosglwyddo i'ch enw cyn y gallwch chi fod yn gymwys ar gyfer y gyfradd uwch o Daliad Cymorth Profedigaeth. Gallwch wneud hyn ar-lein neu drwy ffonio'r Swyddfa Budd-dal Plant – dim ond unwaith sydd angen i chi ddweud wrthyn nhw a byddan nhw'n trin y trosglwyddiad.

Os yw eich priod neu bartner sifil wedi marw, efallai y byddwch yn gallu etifeddu rhywfaint o'u Pensiwn y Wladwriaeth, yn dibynnu ar pryd y cyrhaeddoch chi'ch dau oedran Pensiwn y Wladwriaeth. Efallai y byddwch yn etifeddu Pensiwn y Wladwriaeth ychwanegol neu 'daliad gwarchodedig' os yw eich partner wedi cronni hawl o dan hen reolau Pensiwn y Wladwriaeth (cyn Ebrill 2016).

Telir PIP i unigolion yn seiliedig ar eu cyflyrau iechyd eu hunain, felly os derbyniodd eich partner PIP, bydd eu hawliad yn dod i ben. Os ydych chi'n derbyn PIP eich hun, dylai eich taliadau barhau.

Telir Lwfans Gweini i unigolion yn seiliedig ar eu hanghenion gofal eu hunain. Os oedd eich partner yn derbyn Lwfans Gweini, bydd eu hawl i gael Lwfans Gweini yn dod i ben pan fyddant yn marw. Os ydych chi'n derbyn Lwfans Gweini eich hun, dylai eich taliadau barhau, gan ei fod yn seiliedig ar eich amgylchiadau unigol a'ch anghenion gofal.

Telir Lwfans Byw i'r Anabl i unigolyn yn seiliedig ar eu hanghenion gofal a/neu symudedd eu hunain. Os oedd eich partner neu blentyn yn derbyn Lwfans Byw i'r Anabl ac maen nhw wedi marw, bydd eu hawl i gael Lwfans Byw i'r Anabl yn dod i ben. Os ydych chi'n derbyn Lwfans Byw i'r Anabl eich hun, dylai eich taliadau barhau, gan fod y budd-dal hwn yn seiliedig ar eich anghenion iechyd eich hun ac nid anghenion aelodau eraill o'r aelwyd.

Os oedd gan y person a fu farw gerbyd Motability drwy ei fudd-dal anabledd (fel PIP neu DLA), bydd angen dychwelyd y cerbyd. Fel arfer, bydd Motability yn cysylltu â chi ar ôl i'r farwolaeth gael ei hadrodd i'r Adran Gwaith a Phensiynau. Fel arfer, mae angen dychwelyd y cerbyd o fewn ychydig wythnosau, er y gall Motability ganiatáu amser ychwanegol mewn rhai amgylchiadau. Os oeddech chi'n yrrwr enwol ac yn dibynnu ar y cerbyd ar gyfer eich anghenion symudedd eich hun, siaradwch â Motability cyn gynted â phosibl gan y gallent drafod opsiynau gyda chi.

Mae disgowntiau ac eithriadau Treth y Cyngor yn seiliedig ar amgylchiadau'r bobl sy'n byw yn yr eiddo. Os bydd rhywun yn y cartref yn marw, bydd unrhyw ostyngiadau neu eithriadau a oedd yn gysylltiedig â'r person hwnnw fel arfer yn dod i ben. Er enghraifft, os oedd disgownt yn cael ei gymhwyso oherwydd bod rhywun wedi'i ddosbarthu fel rhywun â nam meddyliol difrifol (SMI), neu oherwydd bod aelod arall o'r cartref wedi'i gofrestru fel eu gofalwr, bydd y gostyngiadau penodol hynny fel arfer yn dod i ben os oeddent yn ddibynnol ar y person sydd wedi marw. Fodd bynnag, gall y newid mewn amgylchiadau olygu bod disgowntiau neu eithriadau eraill bellach yn berthnasol. Os mai dim ond un oedolyn sy'n parhau i fyw yn yr eiddo, gellir dyfarnu disgownt o 25% i berson sengl. Yn ogystal, lle mae eiddo'n cael ei adael yn wag yn dilyn marwolaeth, gellir ei eithrio rhag Treth y Cyngor tra bod profiant neu lythyrau gweinyddu yn cael eu delio. Unwaith y rhoddir profiant, gall yr eithriad fel arfer barhau am hyd at chwe mis, ar yr amod bod yr eiddo'n parhau i fod yn wag ac nad yw wedi'i drosglwyddo na'i werthu.

Mae p'un a yw etifeddiaeth yn effeithio ar eich budd-daliadau yn dibynnu ar y math o fudd-dal rydych chi'n ei dderbyn a'r swm rydych chi'n ei etifeddu. Nid yw budd-daliadau nad ydynt yn seiliedig ar brawf modd fel Lwfans Gweini neu Daliad Annibyniaeth Personol yn cael eu heffeithio gan gynilion na chyfalaf. Ni fydd derbyn etifeddiaeth yn newid eich hawl i'r budd-daliadau hyn. Fodd bynnag, mae budd-daliadau sy'n seiliedig ar brawf modd fel Credyd Cynhwysol, Credyd Pensiwn, Budd-dal Tai neu Gymorth Treth y Cyngor yn ystyried cynilion a chyfalaf. Os yw'r etifeddiaeth yn mynd â'ch cyfanswm cyfalaf dros y terfynau perthnasol, gellid lleihau neu atal eich hawl. Yn y rhan fwyaf o achosion, dim ond ar ôl i chi dderbyn yr arian mewn gwirionedd neu pan fydd ar gael yn gyfreithiol i chi y mae etifeddiaeth yn effeithio ar eich budd-daliadau. Nid yw fel arfer yn cyfrif tra ei fod yn parhau o fewn yr ystâd ac nid yw ar gael eto. Gan y gall y rheolau fod yn gymhleth, mae'n bwysig ceisio cyngor cyn gwneud penderfyniadau am arian a etifeddwyd, yn enwedig os ydych chi'n derbyn cymorth sy'n seiliedig ar brawf modd.